Seyahat Tutması (Hareket Hastalığı) Nedir ve Neden Olur?
Yaz mevsiminin gelişiyle birlikte hepimiz kendimizi yollara vuruyoruz. Kimi uçakla uzak diyarlara gidiyor, kimi ise arabasıyla virajlı yollardan geçerek doğaya kaçıyor. Ancak birçoğumuz için bu keyifli yolculukların ortak bir kabusu var: Seyahat tutması. Tıp dilinde 'hareket hastalığı' veya 'taşıt tutması' olarak bilinen bu durum; iç kulak, gözler ve derin dokulardaki duyu reseptörlerinin beyne çelişkili sinyaller göndermesiyle ortaya çıkıyor. Gözünüz sabit bir yere bakarken iç kulağınız hareket ettiğinizi söylediğinde beyin bu durumu bir zehirlenme gibi algılayarak mide bulantısı, kusma ve baş dönmesi gibi tepkiler veriyor.
Yolculuğa Çıkmadan Önce Alınabilecek Önlemler
Yolculuk bulantısını önlemenin ilk adımı seyahat başlamadan hemen önce atılmalıdır. Ağır, aşırı yağlı ve baharatlı yiyecekler tüketmek midenizin uyarılmasını kolaylaştırır. Bu nedenle yola çıkmadan en az iki saat önce hafif şeyler atıştırmaya özen gösterin. Tuzlu krakerler veya sade bir tost mide asidinizi dengelemek için harika birer kurtarıcıdır. Ayrıca yolculuktan önceki gün alkol tüketmemek ve vücudu susuz bırakmamak da seyahat konforunuzu doğrudan etkileyecektir. Eğer kronik bir taşıt tutması probleminiz varsa, doktorunuza danışarak yolculuktan yarım saat önce alabileceğiniz taşıt tutması haplarından da destek alabilirsiniz.
Yolculuk Esnasında Doğru Koltuk Seçimi
Hangi taşıtla seyahat ettiğiniz fark etmeksizin, oturduğunuz yer seyahat tutmasının şiddetini doğrudan belirler. Otobüste veya arabada seyahat ediyorsanız mutlaka ön koltukları tercih edin ve bakışlarınızı yol boyunca ufuk çizgisine sabitleyin. Arka koltuklar, aracın salınımını en çok hissedeceğiniz alanlardır. Eğer trenle seyahat ediyorsanız mutlaka gidiş yönüne doğru oturun; ters koltuklar bulantıyı tetikler. Uçak yolculuklarında kanat hizasındaki koltuklar en az sarsıntıyı alan yerlerdir. Gemi veya feribotta ise orta kısımlar ve güverteye yakın, temiz hava alabileceğiniz noktalar tercih edilmelidir.
Seyahat Tutmasını Hafifleten Doğal ve Pratik Çözümler
Yolculuk sırasında aniden bastıran mide bulantısıyla baş etmek için doğadan destek alabilirsiniz. İşte çantanızda mutlaka bulundurmanız gereken bazı doğal kurtarıcılar:
- Zencefil: Doğal bir bulantı önleyicidir. Zencefilli şekerler, zencefil çayı veya taze zencefil dilimleri çiğnemek mideyi yatıştırır.
- Nane Yağı ve Nane Şekeri: Nanenin ferahlatıcı etkisi sinir sistemini sakinleştirir. Şakağınıza süreceğiniz bir damla nane yağı veya nane aromalı sakız çiğnemek bulantıyı hafifletir.
- Akupresür (Bilek Bantları): Bileğin iç kısmında yer alan bulantı noktasına baskı uygulayan özel bileklikler, ilaçsız ve etkili bir çözüm sunar.
- Temiz Hava Akışı: Araç içindeki havasızlık durumu kötüleştirir. Camı hafifçe aralayarak yüzünüze soğuk hava esmesini sağlamak beyninizi rahatlatır.
Bunları Asla Yapmayın!
Yolculuk sırasında dikkatinizi hareket eden bir nesneye vermek seyahat tutmasını neredeyse garantiler. Hareket halindeyken telefonunuza bakmak, kitap veya gazete okumak, tablet üzerinden bir şeyler izlemek iç kulak ile göz arasındaki çelişkiyi zirveye çıkarır. Bunun yerine gözlerinizi kapatıp dinlenmeyi, hafif bir müzik dinlemeyi veya yanınızdaki kişiyle sakin bir sohbet etmeyi deneyin. Başınızı koltuk başlığına sabitleyerek gereksiz baş hareketlerinden kaçınmak da bulantının önüne geçmek için altın değerinde bir kuraldır.