Aşure Günü nedir?
Aşure Günü, Hicri takvime göre Muharrem ayının 10. gününe denk gelir. “Aşure” kelimesi Arapça’da “on” anlamına gelen “aşr” kökünden türetilmiştir ve “onuncu gün” anlamına gelir. Bu özel gün, İslam kültüründe hem dini hem de tarihi yönüyle önem taşır.
Hz. Peygamber’in uygulamasında Aşure
Hz. Muhammed (s.a.s.), Medine’ye hicret ettiğinde Yahudilerin bu günde oruç tuttuğunu öğrenmiş, “Biz Musa’ya sizden daha yakınız” buyurarak bu ibadeti tavsiye etmiştir. Ramazan orucu farz kılınmadan önce Aşure günü orucu tutulması sünnetti. Daha sonra bu oruç nafile olarak kalmıştır.
Aşure Günü’nde hangi olaylar yaşandı?
İslam geleneğine göre Aşure Günü’nde birçok peygamberle ilgili önemli olaylar gerçekleşmiştir. Bunlardan bazıları:
-
Hz. Musa ve İsrailoğulları’nın Firavun’dan kurtulması
-
Hz. Nuh’un gemisinin Cudi Dağı’na oturması
-
Hz. Yunus’un balığın karnından kurtulması
-
Hz. Adem’in tövbesinin kabul edilmesi
-
Hz. Hüseyin’in Kerbela’da şehit edilmesi
Bu olaylar, Aşure Günü’nü hem bir kurtuluş hem de bir hüzün günü haline getirir.
Muharrem ayının fazileti nedir?
Muharrem ayı, hadislerde “Allah’ın ayı” olarak anılır. Bu ayda yapılan ibadetlerin sevabı büyüktür. Peygamber Efendimiz, Ramazan’dan sonra en faziletli orucun Muharrem ayında olduğunu bildirmiştir. Aşure günü orucu ise geçmiş yılın küçük günahlarına kefaret olması ümidiyle tavsiye edilmiştir.
Aşure tatlısının kültürel anlamı
Aşure Günü’nün toplumlar arası paylaşımı artıran yönü ise aşure tatlısıdır. Bu tatlı, farklı bakliyat, meyve ve kuruyemişlerin aynı kazanda birleşmesiyle hazırlanır. Aşure, farklılıkların bir arada yaşamasını simgeleyen manevi bir sembol haline gelmiştir. Özellikle Anadolu’da bu tatlı komşulara dağıtılarak birlik ve beraberlik duygusu pekiştirilir.
Kerbela’nın gölgesi: Matem ve tevazu
Hicri 61 yılında Aşure Günü, Kerbela’da Hz. Hüseyin ve yakınlarının şehit edilmesiyle tarihsel bir hüzne dönüşmüştür. Bu olay özellikle Şii mezheplerinde matem günleriyle anılırken, Sünni gelenekte de saygı ve hüzünle hatırlanır.
